BRAYL NOTA YOZUVI ORQALI MUSIQA SAVODINI SHAKLLANTIRISH METODIKASI ( KO’ZI OJIZ O’QUVCHILAR MISOLIDA)

Abstract

Zamonaviy ta’lim tizimida inklyuzivlik tamoyillarining keng joriy etilishi alohida ta’lim ehtiyojlariga ega bo‘lgan o‘quvchilar, jumladan, ko‘zi ojiz bolalar uchun samarali va moslashtirilgan pedagogik metodikalarni ishlab chiqishni dolzarb vazifaga aylantirmoqda. Musiqa ta’limi sohasida esa bu jarayon o‘ziga xos murakkabliklarga ega bo‘lib, musiqiy savodxonlikni shakllantirishda vizual idrokka asoslangan an’anaviy nota tizimlari ko‘zi ojiz o‘quvchilar uchun to‘liq mos kelmaydi. Shu sababli Brayl nota yozuvi ko‘zi ojiz shaxslar uchun musiqani o‘rganish va ijro etishning asosiy vositasi sifatida alohida ahamiyat kasb etadi. Mazkur ilmiy maqolada ko‘zi ojiz o‘quvchilarda musiqa savodini Brayl nota yozuvi orqali shakllantirish metodikasining nazariy asoslari, pedagogik imkoniyatlari va metodik xususiyatlari tahlil qilinadi. Tadqiqotda maxsus pedagogika, musiqiy ta’lim va inklyuziv ta’lim nazariyalariga tayangan holda Brayl nota tizimining didaktik salohiyati ochib beriladi hamda musiqa savodini bosqichma-bosqich shakllantirish jarayonida undan foydalanish yo‘llari asoslanadi. Maqola natijalari ko‘zi ojiz o‘quvchilar bilan ishlovchi musiqa o‘qituvchilari, maxsus pedagoglar va ta’lim muassasalari uchun ilmiy-metodik ahamiyatga ega.