Vol. 3 No. 6 (2026): EIYB (Educational Yield Insights & Breakthroughs)
Articles

FARG‘ONA VODIYSIDA URBANIZATSIYA JARAYONLARINING LANDSHAFT-GEOGRAFIK OQIBATLARI

pdf
  • O‘ktamova Sadoqatxon Murodjon qizi
O‘ktamova Sadoqatxon Murodjon qizi
Geografiya fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD)

Published 2026-06-10

Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.

Abstract

Maqolada Farg‘ona vodiysining O‘zbekiston qismida urbanizatsiya jarayonlari kuchayishi natijasida yuzaga kelayotgan landshaft-geografik oqibatlar tahlil qilinadi. Tadqiqot Andijon, Farg‘ona va Namangan viloyatlarida aholi zichligi, shahar atrofi hududlarining kengayishi, sug‘oriladigan qishloq xo‘jaligi yerlarining fragmentatsiyalanishi, suv resurslariga antropogen bosimning ortishi, tuproq qoplamining transformatsiyasi, yashil bufer hududlarning qisqarishi hamda shahar mikroiqlimi o‘zgarishlarini kompleks baholashga qaratilgan. Rasmiy statistik ma’lumotlar 2026-yil 1-yanvar holatiga Farg‘ona vodiysi viloyatlarida demografik yuklama yuqori ekanini ko‘rsatadi: Farg‘ona viloyatida 4 223,0 ming, Andijon viloyatida 3 521,8 ming, Namangan viloyatida 3 190,8 ming kishi istiqomat qilgan [1]. Aholi zichligi bo‘yicha 2026-yil I chorakda Andijon viloyati 821,4 kishi/km², Farg‘ona viloyati 627,8 kishi/km², Namangan viloyati 430,9 kishi/km² ko‘rsatkichga ega bo‘lgan [2]. Ushbu holat urbanizatsiyani vodiyning tabiiy landshaft sig‘imi, suv-yer resurslari cheklanganligi va geoekologik barqarorlik mezonlari bilan uzviy bog‘liq holda boshqarish zarurligini ko‘rsatadi.

pdf

References

  1. 1. O‘ktamova, S. (2026). O ‘ZBEKISTONNING ARID HUDUDLARIDA LANDSHAFT DEGRADATSIYASINI GIS VA MASOFADAN ZONDLASH ASOSIDA BAHOLASHNING GEOEKOLOGIK YONDASHUVI. EIYB (Educational Yield Insights & Breakthroughs), 3(6), 201-206.
  2. 2. O‘ktamova, S. (2026). IQLIM O ‘ZGARISHI SHAROITIDA O ‘ZBEKISTON SUG ‘ORILADIGAN LANDSHAFTLARINING AGROGEOGRAFIK BARQARORLIGINI BAHOLASH. EIYB (Educational Yield Insights & Breakthroughs), 3(6), 196-200.
  3. 3. O‘ktamova, S. (2026). Raqamli geoaxborot texnologiyalari asosida Farg ‘ona vodiysida ekologik-iqlimiy stress va aholi hududiy farovonligi o ‘rtasidagi bog ‘liqlikni baholash. EIYB (Educational Yield Insights & Breakthroughs), 5(3), 399-411.
  4. 4. O‘ktamova, S. (2026). O ‘zbekiston arid landshaftlarida iqlim o ‘zgarishi, suv tanqisligi va yer degradatsiyasi jarayonlarining geoekologik baholanishi: cho ‘llanishni kamaytirishning hududiy modeli. EIYB (Educational Yield Insights & Breakthroughs), 5(3), 387-398.
  5. 5. Khamroeva, F., Uktamova, S., Kuziboyeva, O., Abdiakhatova, D., & Dusanova, S. (2026). Landscape-ecological assessment and meliorative status of the Shohimardonsoy River basin, Fergana Valley, Uzbekistan. In E3S Web of Conferences (Vol. 719, p. 03001). EDP Sciences.
  6. 6. KIZI, U. S. M. (2026). GEOECOLOGICAL STATE AND REGIONALIZATION ISSUES OF THE SHAHIMARDONSAY RIVER BASIN LANDSCAPES. International journal of technology and academic research, 6(6), 241-245.